Nikolai Rimski-Korsakov

De Russische componist Nikolai Rimski-Korsakov (1844-1908) had twee grote liefdes: de muziek en de zee. Aanvankelijk leek de muziek het te winnen, maar zijn ouders staken hier een stokje voor en zagen een hele andere loopbaan voor hun zoon weggelegd: die van eerbare marine-officier. Rimski-Korsakov studeerde aan de Keizerlijke Marineschool in Sint-Petersburg en koos daarna het ruime sop. Tijdens een wereldreis raakte Rimski-Korsakov bevriend met componist Mili Balakirev (1837-1910), die kennelijk op dezelfde boot zat. Balakirev maakte zich sterk voor nationalistisch getinte Russische muziek en verzamelde jonge componisten om zich heen om dit uit te dragen. Deze groep (die naast Balakirev en Rimski-Korsakov bestond uit César Cui, Alexander Borodin en Modest Moussorgsky) noemde zich 'Mogoetsjaja koetsjka', oftewel: 'het Machtige Hoopje' (serieus! ik verzin dit niet).

Opvallend is dat van deze groep alleen Balakirev een professioneel musicus was; de overige leden componeerden er zo'n beetje bij als hobby. Rimski-Korsakov rommelde wat met een cello, en militair Moussorgsky had zichzelf leren spelen op de piano. Na 22 jaar te hebben rondgedobberd, werd Nikolai leraar compositie en instrumentatie aan het conservatorium van Sint-Petersburg. Waarschijnlijk te danken aan goede connecties, want veel ervaring had hij niet. Nikolai loste dit op door zijn leerlingen (onder wie Sergei Prokofjec en Igor Stravinski) steeds één stap voor te blijven en 's avonds in de studieboeken te duiken en op deze manier zijn kennis uit te breiden.

Het bekendste werk van Rimski-Korsakov is de symfonische suite 'Sheherazade', het verhaal over de aan seks verslaafde sultan die de onhebbelijke gewoonte had om zijn vrouwen na de huwelijksnacht te onthoofden. Eén vrouw wist echter aan haar lot te ontkomen door de sultan elke avond een spannend verhaal te vertellen, en dit zo lang te rekken dat hij uiteindelijk dacht 'laat maar'. Rimski-Korsakov staat verder bekend als de helpende hand van Modest Moussorgsky, die vaak de grootste moeite had om zijn composities te voltooien – het feit dat Moussorgsky wel van een glaasje wodka hield, zal daar ongetwijfeld mee te maken gehad. Rimski-Korsakov nam zijn stukken onder handen, schrapte de ergste dingen en liet zijn vriend er goede sier mee maken. Een beroemd voorbeeld is 'Een nacht op de kale berg', dat door Nikolai volledig is herschreven. Rimski-Korsakov stierf op 21 juni 1908 aan de gevolgen van acute angina pectoris.

Muziek van deze Russische componist is niet zo heel moeilijk te vinden. Bij drogisterijketen Het Kruidvat (op deze pagina een compleet overzicht) vind je bijvoorbeeld de cd-box 'Orchestral Works' voor een uitermate zacht prijsje (vijf euro, geloof ik). Zijn muziek ligt lekker in het gehoor, is niet bijzonder complex en bij vlagen ongegeneerd luidruchtig. Dus als je toch shampoo en gel nodig hebt, pak deze box gerust mee...

peter Donderdag 16 Februari 2006 at 12:44 am | | klassiek

Geen reacties

(optioneel veld)
(optioneel veld)
Om geautomatiseerde spam te voorkomen, vraag ik je vriendelijk om de volgende vraag te beantwoorden.
Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.